E-fakturowanie w Belgii, Chorwacji i Polsce

Magda Młynarska · 5 min czytania
group business people are review

Unia Europejska ujednolica rozliczenia podatkowe poprzez inicjatywę ViDA, która wprowadza e-fakturowanie jako standard w handlu transgranicznym. Podczas gdy kraje takie jak Belgia wdrażają modele zdecentralizowane, Polska pozostaje przy specyficznym dla siebie, scentralizowanym systemie KSeF. Dla firm działających na rynkach międzynarodowych kluczowym wyzwaniem staje się teraz sprawne poruszanie między różnymi krajowymi wymogami technologicznymi a nadchodzącą unijną normą.

E-fakturowanie w Belgii, Chorwacji i Polsce

W Unii Europejskiej trwa intensywna cyfryzacja rozliczeń finansowych, która stopniowo przechodzi od dobrowolnej wymiany danych do coraz bardziej uregulowanych modeli raportowania. Inicjatywa VAT in the Digital Age (ViDA) rzeczywiście wyznacza jeden wspólny model logiczny dla unijnego e-fakturowania transgranicznego: najpierw partnerzy handlowi wymieniają między sobą fakturę elektroniczną, a następnie obie strony raportują wymagane dane do administracji podatkowej. Nie jest to jeden obowiązkowy model technologiczny dla wszystkich państw członkowskich, ale jest to wyraźnie określony model docelowy. ViDA wzmacnia też rolę e-fakturowania jako rozwiązania domyślnego oraz opiera interoperacyjność na europejskiej normie EN 16931.

Tradycyjne faktury papierowe lub PDF są stopniowo zastępowane dokumentami ustrukturyzowanymi, które umożliwiają automatyzację procesów O2C i P2P. Dla firm działających międzynarodowo największym wyzwaniem jest dziś dostosowanie się do różnych modeli krajowych. Część państw, takich jak Belgia i Chorwacja, rozwija rozwiązania zgodne z kierunkiem wyznaczonym przez ViDA, czyli modele zdecentralizowane. Z kolei Polska korzysta nadal z modelu scentralizowanego KSeF, co jest możliwe dzięki przepisom przejściowym przewidzianym w ViDA dla państw, które uzyskały zgodę na wcześniejsze wdrożenie krajowych systemów i mogą utrzymać te rozwiązania do czasu pełnego dostosowania, zasadniczo do 2035 roku.

Spis treści (5)

Specyfika rynków lokalnych – co trzeba wiedzieć?

W Belgii, Chorwacji i Polsce występują trzy różne podejścia do cyfryzacji fakturowania, które bezpośrednio wpływają na architekturę systemów ERP oraz sposób przetwarzania i raportowania danych.

Belgia – obowiązkowe e-fakturowanie B2B z wykorzystaniem Peppol

Od 1 stycznia 2026 r. w Belgii ustrukturyzowane e-fakturowanie jest obowiązkowe dla transakcji B2B pomiędzy belgijskimi podatnikami VAT. Belgia nie buduje tu własnego scentralizowanego systemu krajowego, lecz wykorzystuje istniejącą infrastrukturę Peppol i standardy zgodne z EN 16931. Oznacza to, że faktury są wymieniane pomiędzy uczestnikami rynku za pośrednictwem certyfikowanych Access Pointów, a nie wystawiane w państwowym, scentralizowanym hubie.

Warto jednak precyzyjnie odróżnić stan obecny od docelowego kierunku ViDA. Belgia już wdrożyła obowiązkowe e-fakturowanie B2B, ale nie wprowadza od razu e-raportowania, czyli dodatkowej warstwy raportowej odpowiadającej modelowi pięciorożnemu. Innymi słowy: Belgia idzie ścieżką zgodną z ViDA, ale na obecnym etapie wykorzystuje Peppol tylko do wymiany ustrukturyzowanych faktur, bez pełnego wdrożenia krajowego e-raportowania dla tego obszaru.

Dla przedsiębiorstw oznacza to konieczność obsługi dokumentów zgodnych z normą EN 16931 oraz praktycznej gotowości do komunikacji w sieci Peppol.

Chorwacja – zdecentralizowany model zgodny z kierunkiem ViDA

Chorwacja rozwija system Fiskalizacija 2.0, który od 2026 roku obejmuje e-fakturowanie oraz e-raportowanie. Jest to rozwiązanie zgodne z logiką ViDA, czyli najpierw wymiana ustrukturyzowanej faktury między stronami, a następnie raportowanie danych do administracji podatkowej. Chorwacja wdraża więc od razu model pięciorożny (5-corner model), choć oparty na własnej infrastrukturze krajowej, a nie na Peppol. Model chorwacki zakłada udział certyfikowanych pośredników, którzy odpowiadają za komunikację z systemami administracji oraz zarządzanie identyfikacją uczestników.

Magdalena Linowska, Key Account Manager w EDITEL S.A., dodaje:
„System obejmuje obowiązek stosowania faktur ustrukturyzowanych oraz raportowania danych do administracji podatkowej. Konieczne jest korzystanie z usług certyfikowanego pośrednika – jednym z nich jest EDITEL”

Polska – scentralizowany model KSeF

Polska wdrożyła Krajowy System e-Faktur (KSeF) jako model scentralizowany. Oznacza to, że faktura ustrukturyzowana uzyskuje status faktury w obrocie krajowym dopiero po przesłaniu do Systemu i nadaniu jej identyfikatora KSeF. Jest to więc architektura inna niż model docelowy przewidziany przez ViDA dla wymiany i raportowania w układzie zdecentralizowanym.

Zgodnie z aktualnym harmonogramem wdrożenia:

  • od 1 lutego 2026 r. obowiązek objął firmy, które w 2024 r. miały sprzedaż powyżej 200 mln zł,
  • od 1 kwietnia 2026 r. objął pozostałych podatników,
  • do 31 grudnia 2026 r. utrzymano przejściowe wyłączenie dla podatników o bardzo niskiej miesięcznej wartości sprzedaży dokumentowanej fakturami poza KSeF.

Faktury muszą być zgodne ze specyfikacją logiczną KSeF, a relacja między KSeF a Peppol ma charakter komplementarny. KSeF służy realizacji obowiązków krajowych w Polsce, natomiast Peppol może być wykorzystywany np. w relacjach międzynarodowych albo w zamówieniach publicznych.

Jednocześnie polski model pozostaje zgodny z prawem unijnym dzięki przepisom przejściowym ViDA. Państwa takie jak Polska czy Włochy, które wcześniej uzyskały derogacje lub wdrożyły własne krajowe rozwiązania, mogą utrzymywać modele niespójne z docelowym modelem ViDA do czasu ich dostosowania, co zasadniczo oznacza horyzont do 2035 roku.

EDITEL jako sprawdzony partner technologiczny

Zarządzanie różnymi modelami e-fakturowania w Europie wymaga wsparcia dostawcy, który łączy kompetencje technologiczne z doświadczeniem regulacyjnym. EDITEL działa jako certyfikowany Peppol Access Point oraz SMP, co oznacza, że zapewnia zarówno komunikację w sieci Peppol, jak i publikację metadanych uczestników. Dzięki temu przedsiębiorstwo może zrealizować jedną integrację i uzyskać dostęp do sieci Peppol wszędzie tam, gdzie jest ona wykorzystywana. Jednocześnie EDITEL rozwija integracje z krajowymi systemami CTC i e-fakturowania w Europie, w tym z KSeF oraz rozwiązaniami rozwijanymi w innych krajach.

W praktyce takie podejście upraszcza architekturę integracyjną i ogranicza złożoność wynikającą z różnorodnych standardów oraz regulacji obowiązujących na poszczególnych rynkach.

Jak przygotować firmę na zmiany?

Nadchodzące zmiany regulacyjne w Europie wymagają od firm podejścia strategicznego, obejmującego zarówno dostosowanie technologiczne, jak i organizacyjne.

Kluczowe działania przygotowawcze obejmują:

  • weryfikację i standaryzację danych podstawowych, np. identyfikatorów VAT,
  • analizę procesów transgranicznych i przypisanie ich do właściwych modeli wymiany oraz raportowania,
  • wybór dostawcy technologicznego, który zapewnia zgodność z różnymi systemami,
  • przeprowadzenie testów integracyjnych przed wdrożeniem produkcyjnym.

Podsumowanie

E-fakturowanie w Europie rozwija się w kierunku większej automatyzacji i cyfrowej kontroli podatkowej, ale nie wszystkie kraje realizują ten cel w taki sam sposób. Belgia i Chorwacja idą ścieżką przewidzianą w ViDA, czyli w stronę modeli zdecentralizowanych. Różnica polega na tym, że Belgia wykorzystuje istniejącą infrastrukturę Peppol i na obecnym etapie nie wdraża od razu e-raportowania, natomiast Chorwacja od razu łączy e-fakturowanie z raportowaniem danych do administracji. Polska natomiast pozostaje przy modelu scentralizowanym KSeF, co jest dopuszczalne w ramach przepisów przejściowych ViDA. W takim środowisku kluczowe znaczenie ma elastyczna architektura integracyjna oraz wybór partnera technologicznego, który umożliwi obsługę wielu modeli jednocześnie.

Artykuł sponsorowany

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Czytaj także